مجموعة مؤلفين ( مترجم : عبد الحسين بينش )
29
مع الركب الحسيني ( با كاروان حسينى ) ( فارسي )
منزل امام عليه السلام در مكه ذهبى تصريح كرده است كه امام حسين عليه السلام « در مكه در خانه عباس اقامت گزيد » . « 1 » مزّى « 2 » و پيش از اين دو ابن عساكر « 3 » نيز همين را گفته است . ولى برخى ديگر از مورخان نوشتهاند كه امام عليه السلام « در شعب [ درّه ] على عليه السلام اقامت گزيد » . « 4 » البته ميان اين دو نقل منافاتى وجود ندارد ، چرا كه خانه عباس بن عبدالمطلب در شعب على عليه السلام واقع بود . ولى پرسشى كه در اينجا پيش مىآيد اين است كه چرا امام حسين عليه السلام خانه عباس بن عبدالمطلب را برگزيد ؟ آيا در پس اين انتخاب هدفى سياسى ، اجتماعى يا تبليغاتى نهفته بود ؟ يا آن كه امام عليه السلام نمىخواست از اين بابت منت كسى را به دوش بكشد ؟ يا بيم آن داشت كه بر كسى وارد شود و ميزبان را ناچار به پرداخت بهايى سنگين كند و او را به زحمت بيندازد ؛ چرا كه حكومت بنىاميه پس از رفتن امام صاحب خانه را به شديدترين وجه مجازات مىكردند ؟ يا اين كه نمىخواست با وارد شدن به هيچ يك از خانههاى مكه به صاحبش اعتبارى اجتماعى و جايگاهى در دلهاى مردم كه استحقاقش را نداشته باشد و پس از رفتن امام در راه هدفهاى شخصى خود از آن بهرهبردارى كند ؟ يا اين كه سبب اقامت امام در خانهء عباس بن عبدالمطلب اين بود كه بنىهاشم در مكه جز خانه عباس خانهاى نداشتند . زيرا عقيل بن ابىطالب از بيم آن كه مبادا قريش بر خانههاى بنىهاشم دست بگذارد و آنها را مصادره كند ، خانههاى مهاجران بنىهاشم را به فروش رسانده بود . « 5 » چرا كه قريش در آن هنگام براى انتقامجويى و ترساندن مسلمانهايى كه به مدينه مهاجرت كرده بودند ، دست به مصادره خانههايشان زده بود ؛ ولى چون عباس بن عبدالمطلب - به فرض مسلمان بودنش در هنگام هجرت پيامبر صلى الله عليه و آله - هجرت نكرده بود ، خانهاش از مصادره مصون مانده بود .
--> ( 1 ) - تاريخ الاسلام ، حوادث سال 61 ، ص 8 . ( 2 ) - تهذيب الكمال ، ج 4 ، ص 489 . ( 3 ) - تاريخ دمشق ، ج 14 ، ص 182 . ( 4 ) - الاخبار الطوال ، ص 229 ؛ حياة الامام الحسين عليه السلام ، ج 2 ، ص 308 . ( 5 ) - شايد عقيل اين كار را به رضايت يا احراز رضايت و نيابت از سوى بنى هاشم انجام داده بود . زيرا شأنعقيل برتر و منزهتر از آن است كه از غصبى با غصب ديگر جلوگيرى كند .